نوع مقاله: مقاله پژوهشی

تبیین نقش زمینه و معماری سازمانی بر توسعه دوسوتوانی فردی در شرکت های دانش بنیان

دوره 13، بهار و تابستان 1400، شهریور 1400، صفحه 1-22

https://doi.org/10.22067/tmj.2021.30393.0

رؤیا شاکری، حسین رحمان سرشت، سوران مولایی، مهدی عبدالملکی

چکیده هدف مقاله حاضر تبیین نقش زمینه و معماری سازمانی در توسعه دوسوتوانی فردی در شرکت­های دانش‌بنیان فعال در شهر سنندج در سال 1398 است. ازنظر روش­شناسی، پژوهش حاضر از نوع پیمایشی - کاربردی بوده و مبتنی بر روش­های توصیفی- زمینه­یابی است. جامعه آماری پژوهش، شامل تمامی 303 نفر مدیران ارشد و کارشناسان شرکت­های دانش‌بنیان فعال مستقر در پارک علم و فناوری شهر سنندج است. حجم نمونه با توجه به محدود بودن جامعه، برحسب فرمول کوکران برابر با 170 نفر محاسبه و اِعمال شد. داده­های موردنیاز از طریق ترکیب و تجمیع چندین پرسشنامه استاندارد با ملحوظ کردن اصلاحات صوری جمع‌آوری‌شده است. اعتبار محتوای عوامل احصاء­شده با نظر خبرگان و سپس اعتبار سازه آزمون با استفاده از روش­های تحلیل عاملی تأیید شد. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل اطلاعات جمع‌آوری‌شده از مدل­سازی معادلات ساختاری استفاده شده است. نتایج بیان­گر تأیید تمامی فرضیه­های پژوهش و تأثیر مثبت و معنی­داری زمینه و معماری سازمانی بر توسعه دوسوتوانی فردی در جامعه آماری موردمطالعه است.

شناسایی تأثیر ویژگی‌های فردی بر رفتارهای دوسوتوانی زمینه‌ای کارکنان

دوره 13، پائیز و زمستان 1400، اسفند 1400، صفحه 1-18

https://doi.org/10.22067/tmj.2022.31049.0

کمال سخدری، حسن عابدینی

چکیده
با وجود افزایش مطالعات دوسوتوانی سازمانی، کشف فرصت‌های جدید، هم‌زمان با بهره‌برداری از صلاحیت‌های موجود، دانش اندکی در مورد عوامل مؤثر بر شکل‌گیری رفتارهای دوسوتوانی کارکنان وجود دارد. پژوهش حاضر به بررسی رابطه گرایش کارآفرینانه فردی کارکنان (با ابعاد تمایل به نوآوری، ریسک‌پذیری و پیش‌گامی) و اخلاق‌گرایی با دوسوتوانی زمینه‌ای فردی می‌پردازد. این تحقیق از نظر هدف، کاربردی و از لحاظ روش گردآوری داده‌ها، توصیفی است. داده‌ها بر اساس پرسشنامه از 203 نفر از کارکنان کسب‌وکارهای حوزه صنایع غذایی در شهر تهران جمع‌آوری و با نرم‌افزار SmartPLS تحلیل شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که گرایش کارآفرینانه و اخلاق‌گرایی، دوسوتوانی فردی را افزایش می‌دهد، اما تأثیر تعدیل‌گر اخلاق‌گرایی بر رابطه بین گرایش کارآفرینانه و دوسوتوانی فردی تأیید نشد. این نتایج نشان داد که رفتارهای اکتشافی حین انجام وظایف روزمره را از کارکنانی می‌توان انتظار داشت که دارای گرایش کارآفرینانه و اخلاق‌گرایی بیشتری هستند.

پیش‌ران‌ها و پیامدهای اینرسی سازمانی در سازمان‌های عمومی

دوره 15، بهار و تابستان 1402، شهریور 1402، صفحه 1-39

https://doi.org/10.22067/tmj.2022.67939.1008

فاطمه بیگی نصرابادی، غلامرضا ملک زاده

چکیده در کشورهای درحال‌توسعه، مشاهده می‌شود که سازمان‌های عمومی خدمات شهری با نوعی بی‌تحرکی، ایستایی و عدم انعطاف مواجه هستند که منجر به ناکارآمدی، ضعف در ارائه خدمات، ضعف در یکپارچگی اداره امور شهر و نارضایتی شهروندان شده است. این حالت با عنوان اینرسی سازمانی شناخته می‌شود. پژوهش حاضر با هدف شناسایی علل و پیامدهای اینرسی سازمانی در سازمان‌های خدمات شهری مشهد انجام شده است. این پژوهش کیفی و بر پایه نظریه داده بنیاد با رویکرد ظاهر شونده انجام شده است. جامعه موردمطالعه شامل مدیران با سابقه شهرداری، اعضای شورای شهر و همچنین اساتید دانشگاهی می‌باشند که سابقه تعامل مطلوبی با سازمان‌های خدمات شهری داشته‌اند. پس از انجام مصاحبه نیمه ساختار یافته با 21 نفر، اشباع نظرات حاصل شد. داده‌های حاصله در فرآیند کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. یافته‌های پژوهش نشان‌دهنده علل و پیامدهای اینرسی سازمانی شامل علل درون‌سازمانی، علل زمینه‌ای، علل در سطح شهری، علل ناشی از جو سیاسی اداره شهر، پیامدهای درون‌سازمانی، پیامدهای اجتماعی و پیامدهای در سطح شهری می‌باشند. نتیجه نهایی تحقیق نیز شامل ارائه نظریه‌ای جوهری از علل و پیامدهای اینرسی سازمانی است. 

شناسایی ارتباط میان سبک‌شناختی تصمیم‌گیری و رفتار کاری نوآورانه

دوره 14، پاییز و زمستان 1401، اسفند 1401، صفحه 1-41

https://doi.org/10.22067/tmj.2023.74795.1245

امین هاشمی، عبدالله جاسبی، علی بنیادی نائینی، محمدرضا دلیری

چکیده مطالعه سیر تحولات در سازمان‌های کنونی از غلبه روند‌های جدید بر فضای کسب‌وکارها حکایت دارد که در آن نوآوری عامل اصلی پیشرفت و رقابت‌پذیری تلقی می‌شود. در این میان کارکنان به‌عنوان آغازگران فرآیند نوآوری، از نقشی مهم در پیشبرد و اجرای سیاست‌های نوآورانه در سازمان‌ها برخوردارند. سبک‌های شناختی عامل ایجاد تمایز در افراد بوده و نوآوری نیز حاصل دارا بودن بینش حل مسئله است، لذا در این پژوهش در روشی پیمایشی ارتباط میان اجزای سبک‌شناختی تصمیم‌گیری (مدل کرتون شامل 3 بعد اصالت، کارایی و سازگاری با قوانین) با رفتار کاری نوآورانه (مفهومی چندبعدی شامل اجزای کشف، تولید، حمایت و پیاده‌سازی ایده) در مدلی مفهومی و محقق ساخته با در نظر گرفتن متغیرهای سن، جنسیت و سمت سازمانی به‌عنوان متغیرهای تعدیل‌کننده بررسی گردید. داده‌های این پژوهش شامل 950 پرسشنامه معتبر بوده که در میان کلیه کارکنان شرکتی دانش‌بنیان توزیع شد. همچنین در بررسی صحت فرضیات از تحلیل رگرسیونی خطی و ابزار SPSS V27 و Minitab-V20 استفاده گردید. نتایج نشان می‌دهند ارتباط میان اجزای سبک تصمیم‌گیری و دو بعد از رفتار نوآورانه (کشف و تولید ایده) برقرار است. همچنین میان ابعاد اصالت با تولید ایده و کارایی با پیاده‌سازی ایده ارتباط وجود دارد. ویژگی‌های سن، جنسیت و سمت سازمانی نیز بر ارتباط میان سبک تصمیم‌گیری و رفتار نوآورانه تأثیرگذارند. مطابق با مرور ادبیات ارتباط میان سبک تصمیم‌گیری و رفتارنوآورانه کاری در مطالعات مرتبط با نوآوری سازمانی مطابق با رهیافت این پژوهش نبوده لذا این پژوهش می‌تواند به غنی‌سازی مطالعات کمک نماید.

مرور نظام‌مند مفهوم‌پردازی‌ها و عوامل بازدارنده و پیش‌برنده تغییر در سازمان‌های خانوادگی

دوره 15، پاییز و زمستان 1402، اسفند 1402، صفحه 1-43

https://doi.org/10.22067/tmj.2024.82388.1431

طاهره عبادی، سیدحسین کاظمی، حسن دانایی فرد

چکیده به‌رغم اینکه معمولاً سازمان­های خانوادگی در حاشیه پژوهش­های مدیریت قرار گرفته­اند، نقش بزرگی در اقتصادهای محلی و بین­المللی دارند. ازاین­رو در چند دهه اخیر توجه پژوهشی گسترده­ای به تمایزات این سازمان­ها با سازمان­های متداول صورت گرفته است. یکی از این حوزه­های مورد‌توجه، پژوهش در ماندگاری و تغییرات سازمانی در این سازمان­ها است. سازمان­های خانوادگی، به‌ویژه به سبب هویت دوگانه­ای که دارند (خانواده از یک‌سو و کسب­وکار از سوی دیگر)، با موضوعات تغییر متفاوتی روبرو می­شوند. همچنین این سازمان­ها ویژگی­هایی متمایزی دارند که می­توانند بازدارنده یا پیش­برنده تغییرات در آن‌ها باشند. گرچه بسیاری از این موضوعات و عوامل در مطالعات پیشین موردبررسی قرار گرفته­اند، اما پراکندگی آن‌ها مانع از بهره­برداری عملی و نظری­شان شده است. بدین روی این مطالعه با استفاده از مرور نظام­مند (2000-2020)، به بررسی شیوه­های مختلف مفهوم­پردازی­ تغییر در سازمان­های خانوادگی و همچنین عوامل بازدارنده و پیش­برنده تغییر در سازمان­های خانوادگی پرداخته است. یافته­ها نشان می­دهد سازمان­های خانوادگی، تغییر را عمدتاً در موضوعات جانشینی، کارآفرینی، پایداری و ثروت عاطفی و اجتماعی می­بینند و عمده عوامل پیش­برنده و بازدارنده تغییر در آن‌ها نیز با محوریت این موضوعات در قالب پنج قابلیت انطباقی، سرمایه انسانی، گذار نسلی، مدیریتی و مدیریت تغییر متجلی می­شوند.

طراحی مدل افشاگری سازمانی در سازمان‌های دولتی

دوره 16، بهار و تابستان 1403، مرداد 1403، صفحه 1-30

https://doi.org/10.22067/tmj.2024.84001.1473

شهرام پورمحمد، محمدرضا جابرانصاری، یوسف محمدی مقدم، محمد حکاک، عادل صلواتی

چکیده امروزه، سازمان­ها نقش مهمی در پیشرفت کشور و تحولات اثرگذار در توسعه جامعه دارند؛ اما گاهی اقداماتی در سازمان­های دولتی صورت می­گیرد که نقش عمده­ای در روابط و عملکرد سازمان خواهد داشت. یکی از این اقدامات سازمانی افشاگری در سازمان است که بسیار موردتوجه قرار گرفته است؛ ازاین­رو تحقیق حاضر با هدف طراحی مدل افشاگری سازمانی در سازمان‌های دولتی به انجام رسیده است. این تحقیق از لحاظ هدف کاربردی، از نظر رویکرد پیمایشی-توسعه‌ای و جهت روش گردآوری اطلاعات، کیفی است.جامعه آماری این تحقیق گروهی از خبرگان شامل اساتید دانشگاهی، مدیران ارشد سازمان‌های دولتی و مشاورین مجرب منابع انسانی و مدیریت دولتی در استان کرمانشاه می­باشند که بر اساس روش نمونه‌گیری هدفمند، از میان آن‌ها 10 نفر به‌عنوان نمونه آماری انتخاب شدند و مورد مصاحبه قرار گرفتند. رویکرد اتخاذشده دراین تحقیق جهت تجزیه‌وتحلیل مصاحبه‌ها، رویکرد کیفی به‌صورت تحلیل تم است. همچنین، جهت اطمینان از روایی و پایایی مصاحبه‌ها، از تکنیک فرآیندهای ساختاریافته از مصاحبه‌های همگرا و همچنین تکنیک وجود حداقل دو نفر برای انجام مصاحبه به‌صورت جداگانه اما موازی با یکدیگر، استفاده شد. سرانجام نتایج تحقیق منجر به ارائه یک الگوی جدید در حوزه افشاگری سازمانی در سازمان‌های دولتی شد. بر اساس یافته‌های تحقیق، الگوی پیشنهادی سه دسته عوامل را در خود جای می‌دهد که عبارت‌اند از: عوامل علّی (شجاعت اخلاقی کارکنان، مقبولیت مدیران ارشد سازمانی، فرهنگ‌سازمانی عدالت محور، حمایت‌های سازمانی ادراک‌شده، محرک‌های روانی انتقام‌جویانه و دغدغه‌مند بودن کارکنان)؛ عوامل میانجی (تقویت قصد افشاگری در کارکنان، و بروز رفتار‌های افشاگرانه توسط کارکنان) و نهایتاً عوامل پیامدی (بهبود سلامت سازمانی و بهبود بهره‌وری سازمانی).

واکاوی چالش‌های تحول دیجیتال در بخش عمومی ایران: رویکرد مدل‌سازی ساختاری-تفسیری (ISM)

دوره 16، پاییز و زمستان 1403، بهمن 1403، صفحه 1-31

https://doi.org/10.22067/tmj.2024.81350.1405

مهسا کریمی، حسن دانایی فرد، حسین کاظمی

چکیده امروزه تحول دیجیتال در بخش دولتی به ضرورتی اساسی و استراتژیک برای دولت­های سراسر جهان مبدل شده است؛ چراکه در عصر دیجیتال، نیازها و انتظارات شهروندان تغییر یافته و سازمان­های دولتی باید در راستای نیاز شهروندان به سمت تحول دیجیتال حرکت کنند. بااین‌حال، گاه بخش دولتی مطابق با تصویر ناکارآمدی که در نزد جامعه دارد ممکن است نتواند چنین نقشی را به‌خوبی ایفا کند و در این مسیر با چالش­هایی روبرو باشد. بنابراین، به سبب کمبود مطالعات در خصوص چالش­های تحول دیجیتال در بخش دولتی ایران، پژوهش حاضر با هدف واکاوی چالش­های تحول دیجیتال در بخش دولتی ایران انجام شده است. برای تحقق این هدف، از یک فرایندی دو مرحله­ای در بخش روش استفاده شده است. در مرحله اول، ابتدا چالش­های تحول دیجیتال از ادبیات موضوع و تحلیل داده­های گردآوری شده از مصاحبه با خبرگان استخراج و در مرحله دوم، به‌منظور تقدم و تأخر چالش­ها از روش مدل‌سازی ساختاری تفسیری استفاده شد. درنهایت، 12 چالش به‌عنوان مهم­ترین چالش­های تحول دیجیتال در سازمان­های دولتی انتخاب شد. طبق یافته­ها، چالش­ها در 5 سطح قرار گرفتند که «محدودیت­های قانونی»، «وجود نسل­های قدیمی در جایگاه مدیریتی» و «تغییرات مدیریتی پی‌درپی» به‌عنوان چالش­های اساسی مطرح شدند و مدیران به‌منظور پیاده­سازی تحول دیجیتال در وهله اول باید آن­ها را مدنظر قرار دهند. یافته­های پژوهش می­تواند راهگشای برنامه­ها و سندهای آتی تحول دیجیتال باشد و بینش لازم برای سیاست­گذاران و مدیران دولتی به‌منظور تعیین اولویت­ها و غلبه بر چالش­های تحول دیجیتال ارائه دهد.

شناسایی و مدل‎سازی عوامل کلیدی موفقیت شرکت‎های دانش‎بنیان

دوره 14، بهار و تابستان 1401، شهریور 1401، صفحه 1-28

https://doi.org/10.22067/tmj.2022.69632.1077

مجید استیری، محمد مهرآیین (لگزیان)

چکیده
امروزه با توجه به رشد و توسعه پژوهش‎های آکادمیک در حوزه فناوری‎های برتر، شرکت‎های دانش‎بنیان نقش بسزایی در تحریک و تشویق کارآفرینی و رشد و شکوفایی اقتصاد کشورها ایفا می‎کنند؛ بنابراین پاسخ به این سؤال ضروری است که چه عواملی سبب رشد و موفقیت این شرکت‎ها خواهند شد. هدف اصلی این پژوهش شناسایی عوامل کلیدی موفقیت شرکت‎های دانش‎بنیان با استفاده از یک مطالعه کیفی است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از لحاظ روش تحلیلی است. بدین منظور مصاحبه نیمه ساختاریافته با استفاده از روش کیفی تحلیل تم صورت گرفته است. خبرگان مورد مصاحبه در تحقیق حاضر 25 نفر از مدیران عامل شرکت‎های موفق و برتر دانشگاهی و دانش‎بنیان مستقر در شهر مشهد در 3 سال اخیر هستند. مرور ادبیات، پژوهش‎های انجام گرفته و نتایج مصاحبه‎ها نشان‎دهنده 5 تم اصلی است که عوامل کلیدی موفقیت شرکت‎های دانش‎بنیان را در 5 سطح ویژگی‎های فردی، عوامل سازمانی، عوامل محیطی، استراتژی شرکت و تأمین و تخصیص منابع طبقه‎بندی می‎کند، که برای تفسیر و مشخص کردن ارتباط بین عوامل و مشخص کردن نقش هریک از متغیرها، از مدل‌سازی ساختاری تفسیری استفاده شده است. بر اساس نتایج بررسی به نظر می‎رسد بعد از عوامل محیطی، تأمین و تخصیص منابع مالی مناسب (میزان و زمان تخصیص) و نیروی انسانی مناسب (تحصیل‌کرده، باتجربه، ماهر، خلاق و نوآور) از اهمیت بالاتری نسبت به سایر عوامل برخوردارند. همچنین مشخص گردید ویژگی‎های فردی و عوامل سازمانی دارای تأثیر متقابل دوطرفه بوده و استراتژی شرکت نیز بیشترین تأثیرپذیری را نسبت به سایر عوامل دارد. درنهایت بهترین روش اجرایی در بین ویژگی‌های پنجگانه تحقیق برای به‌کارگیری مدیران جهت دستیابی به موفقیت، رشد و توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان تعیین گردید.

ارائه مدل رفتارمحور چرخه عمر نوآفرین به روش فراترکیب

دوره 17، بهار و تابستان 1404، مرداد 1404

https://doi.org/10.22067/tmj.2024.90344.1622

مجید ملک محمدی، سید حمید خداداد حسینی، کامبیز حیدرزاده هنزائی

چکیده عوامل متنوعی در شکست کسب‌وکارهای نوآفرین فناورانه (استارتاپ) با نرخ شکست بسیار بالا در مراحل مختلف زندگی دخیل­اند. هدف اصلی این پژوهش مشارکت نظری در کاهش نرخ شکست با ارائه یک مدل چرخه عمر مناسب برای بررسی رفتار، اقدامات و تصمیمات نوآفرین است که به روش فراترکیب با الگوی هفت مرحله‌ای سندلوسکی و باروسو انجام شد. محققین در مرحله جستجوی نظام‌مند، با بررسی طیف وسیعی از منابع پایگاه‌های داده و ژورنال‌های مختلف داخلی و خارجی بین سال‌های 1980 تا 2024 ، 160 مقاله و منبع مرتبط را شناسایی نمودند و با استفاده از برنامه CASP، 33 مقاله و منبع کاملاً مناسب برای تحلیل انتخاب شدند. با تحلیل مضمون مراحل چرخه عمر در مدل‌های مختلف، کدها و مضامین لازم برای مقوله‌بندی و طرح‌ریزی مدل تلفیقی به‌دست آمد و شبکه مضامین حاصله با کمک نرم‌افزار مکس کیودا ترسیم گردید. برای بررسی روایی درونی و پایایی درونی مقوله‌بندی‌ها از ارزیابی شش تن از خبرگان و شاخص کاپای کوهن استفاده شد. مقدار این شاخص در روایی برابر 671/0 و برای پایایی 635/0 محاسبه شد که رقم قابل قبولی است. خبرگان به روش گلوله برفی انتخاب و درنهایت یک مدل رفتارمحور حاصل شد که شامل 6 مقوله تِم فراگیر بوده و ذیل آن‌ها 14 مقوله تِم سازمان دهنده قرار دارد. مؤلفه‌های ساختارمند مدل بر اساس دو نظریه رفتارمحور منتخب در ادبیات، تبیین و با کمک خبرگان به تفکیک مراحل، تحلیل گردید که می‌تواند به‌عنوان ابزار تحلیلی برای درک بهتر مراحل تکاملی نوآفرین و شناسایی چالش‌های موجود در هر مرحله از چرخه عمر نوآفرین استفاده شود.

تکنواسترس و مواجهه با فناوری؛ واکاوی پدیدارشناسانه پدیده تکنواسترس در سازمان امور مالیاتی کشور

دوره 17، پاییز و زمستان 1404، آذر 1404

https://doi.org/10.22067/tmj.2025.90158.1616

میلاد امرایی، علی شریعت نژاد، رضا سپهوند، حجت وحدتی

چکیده تکنواسترس یکی از چالش‌های مهم در عصر دیجیتال است که به‌ویژه در سازمان‌های دولتی در حال گسترش است که به معنای استرس ناشی از فناوری‌های اطلاعات و ارتباطات در محیط‌های کاری است.این پدیده به دلیل پیشرفت سریع و مداوم فناوری و تغییرات در نقش کارکنان، تاثیرات عمیقی بر سلامت روانی و عملکرد شغلی افراد دارد. لذا باتوجه به اهمیت موضوع، پژوهش حاضر با هدف واکاوی پدیدارشناسانه پدیده تکنواسترس در سازمان امور مالیاتی کشور انجام پذیرفته است. پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ نحوه گردآوری اطلاعات، توصیفی-اکتشافی و از نوع تحقیقات کیفی است که با استفاده از روش پدیدار شناسی (یعنی تجربه زیسته افراد درگیر با پدیده) و رویکرد دیکلمن انجام شده است. از آنجا که پژوهش حاضر کیفی است روش جمع آوری اطلاعات در آن، مصاحبه‌های عمیق با مشارکت کنندگان است. برهمین اساس بااستفاده از روش نمونه-گیری هدفمند و براساس اصل کفایت نظری، 18 نفر از مدیران و کارکنان سازمان امور مالیاتی کشور به عنوان اعضای نمونه، انتخاب شدند. در این پژوهش به منظور بررسی و تحلیل داده‌های حاصل از مصاحبه، از روش تحلیل محتوای کیفی و نرم افزار Maxqda استفاده شده است. یافته‌های پژوهش علاوه بر شناخت و فهم پدیده مذکور، 15 عامل ایجاد کننده و 15 پیامد را به-عنوان عوامل ایجادکننده و پیامدهای تکنواسترس شناسیی کرده است.

ارائه الگوی جذب و بکارگیری کارکنان مبتنی بر مدیریت منابع انسانی سبز در شرکت ملی نفتکش ایران

دوره 18، بهار و تابستان 1405، تیر 1405

https://doi.org/10.22067/tmj.2025.94975.1748

نیوشا حلت آبادی، مجتبی امیری، مهدی خیراندیش

چکیده مدیریت منابع انسانی سبز به‌عنوان رویکردی نوین در دهه‌های اخیر،با هدف ادغام ملاحظات زیست‌محیطی در فرآیندهای منابع انسانی، توجه فزاینده‌ای رادر میان پژوهشگران و مدیران به خود جلب کرده است. این رویکرد از طریق ارتقای آگاهی زیست‌محیطی کارکنان، تقویت تعهد سازمانی به مسئولیت‌پذیری اجتماعی و نهادینه‌سازی فرهنگ سازمانی پایدار، زمینه‌ساز دستیابی به عملکرد بلندمدت و مسئولانه می‌شود. درایران، با توجه به نقش راهبردی صنعت نفت و جایگاه کلیدی شرکت ملی نفتکش ایران در زنجیره تأمین انرژی، طراحی و بومی‌سازی الگوی جذب و بکارگیری منابع انسانی سبز از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. این پژوهش با هدف شناسایی عوامل کلیدی مؤثربرجذب و بکارگیری سبز منابع انسانی و تبیین سازوکار اثرگذاری آنها بر پایداری سازمانی انجام شد. مطالعه از نوع کاربردی–توسعه‌ای و با رویکردکیفی مبتنی بر روش تحلیل مضمون طراحی گردید. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۲۰ خبره دانشگاهی و مدیران منابع انسانی گردآوری و با بهره‌گیری از نرم‌افزار MAXQDA 20 تحلیل شدند.یافته‌ها نشان داد که جذب و بکارگیری سبز به‌عنوان سازه‌ای زیربنایی، از طریق تقویت مدیریت سبز و فرهنگ شایسته‌سالاری و با مکانیسم‌هایی چون هم‌راستایی با ارزش‌های زیست‌محیطی، مشتری‌مداری، توانمندسازی و مسئولیت‌پذیری اجتماعی، منجر به ارتقای عملکرد پایدار سازمانی می‌شود. همچنین، سیستم مدیریت عملکرد سبز با ادغام شاخص‌های زیست‌محیطی و بازخورد مستمر، مزیت رقابتی پایدار ایجاد می‌کند. این پژوهش علی‌رغم محدودیت‌هایی مانند تمرکز بر یک سازمان و ماهیت کیفی، چارچوبی مفهومی برای تحقیقات کمی آینده فراهم می‌سازد و پیشنهاد می‌شود سیاست‌گذاران با تدوین استانداردهای GHRM، اجرای آن را در صنایع کلیدی تسهیل کرده و مسیر تحقق پایداری سازمانی را هموار سازند.

رابطه بین تفاوت نسل های کاری در بروز اهمال کاری کارکنان بخش بانکداری

دوره 13، پائیز و زمستان 1400، اسفند 1400، صفحه 19-38

https://doi.org/10.22067/tmj.2021.71761.1162

فاطمه سادات وهاب زاده مقدم، حمیدرضا عسگری ده آبادی، ناصر میرسپاسی

چکیده
هدف پژوهش حاضر، بررسی میزان اهمال‏کاری در نسل­های مختلف کارکنان بخش خدمات صنعت بانکداری است. در این پژوهش از روش کمّی برای تحلیل داده­ها استفاده شد. پس از توزیع پرسشنامه‌ها بین 410 نفر از کارکنان بانک­های خصوصی در شهر تهران، از آزمون‏های تحلیل واریانس و آزمون تعقیبی بونفرونی برای بررسی تفاوت‏های بین نسلی بهره گرفته شد. با عنایت به نتایج به­دست­آمده، معین شد که میزان اهمال­کاری و مؤلفه­های سه­گانه آن، در میان سه نسل، با یکدیگر تفاوت معنادار دارد. بدین­صورت که اختلاف معناداری بین نسل­ها در فقدان انرژی، حواس­پرتی و عدم پشتکار عاطفی وجود دارد و درمجموع، اختلاف معناداری بین نسل­ها در میزان اهمال­کاری وجود دارد. همچنین متولدین دهه­های 60 و 70 شمسی اهمال‏کاری بیشتری نسبت به دو نسل دیگر دارند. این امر می­تواند کاربست­های مدیریتی با ارزشی برای مدیران در بانک (به­طور اخص) و سایر سازمان­ها (به­طور اعم) به دنبال داشته باشد.

توسعه منابع انسانی مبتنی بر کارآفرینی سازمانی در بنگاه‌های صنعتی

دوره 13، بهار و تابستان 1400، شهریور 1400، صفحه 23-54

https://doi.org/10.22067/tmj.2021.30643.0

ریحانه شوقی، محمدرضا آهنچیان، داود قرونه

چکیده هدف پژوهش حاضر مطالعه توسعه منابع انسانی مبتنی بر کارآفرینی سازمانی در سازمان‌های صنعتی و ارائه یک مدل پیشنهادی برای آن است. برای تحقق هدف پژوهش از رویکرد کیفی و روش تحقیق موردی بهره گرفته ‌شد. مطلعان کلیدی این پژوهش را کلیه مدیران شرکت‌های موردبررسی که در سِمت مدیریت، حداقل 5 سال سابقه کاری داشته و با توسعه منابع انسانی و کارآفرینی سازمانی آشنا باشند و نیز خبرگان دانشگاهی آشنا به توسعه منابع انسانی و کارآفرینی سازمانی تشکیل داده‌اند. درمجموع 23 نفر از این افراد به روش گلوله برفی شناسایی شدند. جهت گردآوری اطلاعات از مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته استفاده شد و اطلاعات کسب‌شده با روش تحلیل تفسیری مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته‌های پژوهش در 4 طبقه اصلی به دست آمد: 1) پیش‌نیازهای سازمانی رفتار کارآفرینانه؛ 2) فعال‌کننده‌های رفتار کارآفرینانه؛ 3) توسعه‌دهنده‌های رفتار کارآفرینانه؛ 4) تقویت‌کننده‌های رفتار کارآفرینانه. مبتنی بر این چهار عامل اصلی مدل توسعه منابع انسانی مبتنی بر کارآفرینی سازمانی در سازمان‌های صنعتی تدوین شد.

اثر حمایت‌های حقوقی و سازمانی ادراک‌شده بر تمایل به سوت‌زنی

دوره 14، بهار و تابستان 1401، شهریور 1401، صفحه 29-56

https://doi.org/10.22067/tmj.2022.75941.1287

زهرا محمدزاده، محسن لعل علیزاده

چکیده  
ازجمله راهکارهای جلوگیری از فساد در سازمان، سوت‌زنی است؛ اما سوت‌زنان همواره با فشارها و تهدیدهایی مواجه هستند و حمایت‌های سازمانی و قانونی از آنان، ضروری است. پژوهش حاضر در قالب دو فرضیه به بررسی اثر حمایت‌های حقوقی و سازمانی ادراک‌شده کارکنان بر تمایل به سوت‌زنی آنان پرداخته است. تمایل به سوت‌زنی برای شش نوع تخلف شامل دزدی، هدر دادن منابع، سوء مدیریت، مشکلات ایمنی، آزارهای جنسی، تبعیض و نقض عامدانه قانون سنجیده شده است. جامعه آماری شامل کارکنان بانک‌های خصوصی بوده است. نظر به نامحدود بودن جامعه بر اساس جدول مورگان، پرسشنامه آنلاین در میان گروه‌های مجازی کارکنان توزیع و با رسیدن تعداد پرسشنامه‌های تکمیل‌شده به 384 پرسشنامه قابل‌استفاده، جمع‌آوری داده به اتمام رسید. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه حمایت سازمانی، پرسشنامه حمایت قانونی از سوت‌زن و تمایل به سوت‌زنی استفاده شد که پایایی و روایی آن‌ها تأیید شد. داده‌ها به روش مدل یابی معادلات ساختاری، آزمون شدند. نتایج نشان داد که حمایت‌های قانونی و سازمانی ادراک‌شده کارکنان تقریباً ناچیز است. تمایل به سوت‌زنی نیز برای همه مؤلفه‌ها، به‌جز نقض عمدی قوانین و مقررات و نیز مشکلات مربوط به ایمنی محیط کار، از متوسط کمتر بوده است. آزمون فرضیات نشان داد که حمایت‌های سازمانی و حمایت‌های قانونی ادراک‌شده، بر تمایل به سوت‌زنی اثر معنادار دارند. همچنین نتایج حاکی از تفاوت معنادار در تمایل به سوت‌زنی در میان انواع تخلفات است.

تبیین مدل تأثیر رهبری اخلاقی بر اثربخشی تیم حسابرسی بر اساس چارچوب سیستمی مک‌گراث (ورودی-فرآیند-خروجی)

دوره 16، بهار و تابستان 1403، مرداد 1403، صفحه 31-65

https://doi.org/10.22067/tmj.2024.82145.1425

رضا زمانی، محمود لاری دشت بیاض، رضا حصارزاده

چکیده با توجه به محیط رقابتی و سیال امروزی، مؤسسات حسابرسی به‌منظور کسب مزیت رقابتی پایدار و درآمد بیشتر باید بر روی اثربخشی تیم‌های کاری خود توجه بیشتری را معطوف کنند. هدف پژوهش حاضر شناسایی و تبیین مدل تأثیر رهبری اخلاقی بر اثربخشی تیم حسابرسی بر اساس چارچوب سیستمی مک‌گراث (ورودی-فرآیند-خروجی) است. به‌منظور دستیابی به هدف پژوهش، داده‌های 189 نفر از کارمندان مؤسسات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران با استفاده از پرسش‌نامه در تمامی رده‌ها جمع‌آوری شد و به‌وسیله نرم‌افزار SPSS و SMART PLS مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. نتایج حاصل از آزمون مدل‌های پژوهش نشان داد مدیران و سرپرستانی که بهترین منافع کارکنان را در ذهن داشته، تصمیمات منصفانه و متعادل می‌گیرند و در مورد نحوه انجام کار از نظر اخلاقی مثالی ارائه می‌دهند، می‌توانند حس تعهد و انسجام بین اعضای تیم خود را تقویت کنند و باعث افزایش هماهنگی و کاهش درگیری بین آنان شوند که این امر منجر به بهبود عملکرد و کارایی تیم حسابرسی می‌شود. پیشنهاد می‌شود مدیران و سرپرستان از سازوکارهای رهبری اخلاقی به‌منظور ایجاد ارتباط مؤثر با اعضای تیم و رفتار عادلانه با آنان استفاده کنند. مؤسسات حسابرسی نیز می‌توانند در سیاست‌های استخدامی خود معیار فوق را به‌عنوان مبنایی برای پذیرش و یا ادامه همکاری با مدیران و سرپرستان حسابرسی قرار دهند.

شناخت علل، ماهیت و پیامدهای پدیده سیاه‌چاله سیاست‌زدگی؛ بررسی تجربه‌ی‌ زیسته مدیران آموزش‌وپرورش با راهبرد پدیدارشناسی

دوره 16، پاییز و زمستان 1403، بهمن 1403، صفحه 32-70

https://doi.org/10.22067/tmj.2024.87927.1571

مهدی محمدرضائی، بهروز رضایی منش

چکیده هدف ‌از انجام پژوهش حاضر، مفهوم‌سازی پیرامون چیستی و جوهره سیاه‌چاله سیاست‌زدگی در وزارت آموزش‌وپرورش است. روش پژوهش حاضر، کیفی و راهبرد مورد‌‌استفاده، راهبرد پدیدارشناسی است. در این پژوهش از مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته برای گردآوری داده‌ها استفاده شده است. جامعه آماری تحقیق تمامی خبرگان آشنا به موضوع تحقیق بودند و برای انتخاب مصاحبه‌شوندگان از نمونه‌گیری هدفمند استفاده شد. بدین منظور با 17 نفر از خبرگان و مدیران آموزش‌وپرورش مصاحبه‌صورت گرفت که دو مصاحبه به علت نامرتبط‌بودن کنار گذاشته ‌شدند. برای تعیین حجم نمونه از شاخص اشباع داده‌ها استفاده شد. کدگذاری داده‌ها با روش تحلیل مضمون انجام شد و بدین منظور از نرم‌افزار MAXQDA نسخه 2020 بهره‌برداری شده است. پس از اجرای مصاحبه‌ها و مکتوب کردن آن‌ها هشت مؤلفه در سه بعد اصلی (ماهیت، علل و پیامدها) شناسایی شدند. یافته‌های تحقیق نشان‌ داد پدیده سیاه‌چاله سیاست‌زدگی در وزارت آموزش‌وپرورش شامل ماهیتی مدیریتی، ایدئولوژیک و سیاسی است. این پدیده شامل 1- سیاست‌زدگی مدیریت منابع انسانی در فرآیند انتصاب، ارتقاء و حقوق و مزایا، 2- نفوذ بیش‌ازحد مباحث ایدئولوژیک در اهداف و محتواهای آموزشی و 3- مداخلات سیاسی در ساختار و برنامه‌های اداری و آموزشی و عزل و نصب‌ها بود؛ عوامل ایجاد پدیده حاوی 1- عوامل سازمانی شامل ویژگی‌های فردی، همسوئی ساختاری و گستردگی سازمانی و 2- عوامل زمینه‌ای شامل عدم پایبندی به قوانین و تمایلات نامطلوب فرهنگی و پیامدهای پدیده شامل 1- پیامدهای فردی شامل آموزشی و تربیتی، 2- پیامدهای سازمانی شامل ضعف در برنامه‌ریزی و اجرا، فقدان شایسته‌سالاری و وجود کوتوله‌پروری، عدم ثبات سازمانی و بهره‌وری پایین نیروی انسانی و 3- پیامدهای محیطی مانند پیامدهای اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی بود.

طراحی الگوی فرهنگ سازمانی نوآورانه در نظام اداری با رویکرد آینده پژوهی

دوره 17، بهار و تابستان 1404، مرداد 1404، صفحه 34-60

https://doi.org/10.22067/tmj.2025.89833.1606

محسن فلاح شیروانی، اسماعیل اسدی، ناصر میرسپاسی، حرمت اصغری

چکیده فرهنگ سازمانی نوآورانه زیرساخت و بستر لازم برای اجرای نوآوری سازمانی را فراهم می‌نماید. این پژوهش با هدف طراحی الگوی فرهنگ سازمانی مبتنی بر نوآوری در نظام اداری ایران با رویکرد آینده‌پژوهی انجام شده است.پژوهش از نظر هدف توسعه‌ای، از لحاظ نتیجه کاربردی و از منظر جمع آوری اطلاعات به روش آمیخته می باشد.جامعه آماری شامل اساتید و خبرگان نظام اداری آشنا به حوزه رفتار سازمانی و فرهنگ می باشند که به روش نمونه‌گیری غیراحتمالی و به صورت هدفمند انتخاب شدند.در این پژوهش،داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ ساختاریافته گردآوری شده و این فرایند تا رسیدن به مرحله اشباع نظری ادامه یافته است.تجزیه و تحلیل دادههای کیفی با استفاده از روش تحلیل تم انجام گرفت.برای محاسبه پایایی بازآزمون،از میان مصاحبههای صورت‌گرفته،سه مصاحبه انتخاب شد و در یک بازه زمانی ده روزه، دو بار کدگذاری شدند.نتایج پژوهش منجر به ارائه الگوی جدید در حوزه فرهنگ سازمانی نوآورانه گردید،که شامل عوامل قابل مشاهده(رهبری استراتژیک نوآوری، منابع سازمانی، مدیریت دانش، توسعه و توانمندسازی، مدیریت ایده‌ها، ارتباطات، ساختار سازمانی)؛شالوده های زیر بنایی(ارزشها و نگرشها)؛روندهای تاثیر گذار(اقتصادی، فناوری، اجتماعی، زیست محیطی، سازمانی و سیاسی) و پیامدهای فرهنگ نوآورانه(سازمانی و اجتماعی) در نظام اداری ایران می باشد. در مرحله کمی، برای بررسی و اعتبارسنجی عوامل شناسایی‌شده، از روش دلفی کلاسیک استفاده شد. دادههای گردآوری‌شده در این مرحله با استفاده از روشهای آماری نظیر ضریب هماهنگی کندال، معیارهای گرایش به مرکز و پراکندگی تحلیل شدند.نتایج پژوهش می‌تواند برای مدیریت فرهنگ سازمانی نوآورانه در نظام اداری ایران مفید بوده و زمینه مناسبی برای تقویت فرایندهای نظام اداری ایجاد نماید.

طراحی مدل ‎سرمایه‎ ساختاری کاهنده فساد در شبکه بانکی با استفاده از نظریه داده‌بنیاد

دوره 15، بهار و تابستان 1402، شهریور 1402، صفحه 40-72

https://doi.org/10.22067/tmj.2023.77890.1331

سمانه قهرمانی، رضا سپهوند، محمد حکاک، حجت وحدتی

چکیده پژوهش حاضر با هدف طراحی مدل سرمایه‎ ساختاری کاهنده فساد در شبکه بانکی با استفاده از نظریه داده‌بنیاد انجام گرفته است. این پژوهش از نوع پژوهش‎های کیفی و در حوزه پارادایم استقرایی است. در پژوهش حاضر از مصاحبه نیمه ساختاریافته به‌عنوان ابزار جمع‎آوری داده‎ها استفاده شده که داده‎های حاصل از آن با بهره‎گیری از کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شده‎اند. در بخش کیفی برای انتخاب نمونه از نمونه‎گیری هدفمند بهره‎گیری شده که بر اساس اصل کفایت نظری، با استفاده از 21 مصاحبه این مهم حاصل شده است. برای اعتبارسنجی یافته‎ها از روش خودبازبینی محقق و تکنیک کنترل اعضا استفاده شد. نتایج پژوهش مشتمل بر شناسایی عوامل علّی، زمینه‎ای، مداخله‎گر و پیامدهای سرمایه ساختاری کاهنده فساد و درنهایت ارائه مدل نهایی سرمایه ساختاری کاهنده فساد در شبکه بانکی است. برای اعتباریابی مدل پژوهش از نرم‎افزار مدلسازی معادلات ساختاری استفاده گردید. تعداد 200 پرسشنامه به‎صورت نمونه‎گیری در دسترس در میان افراد توزیع شد و از این میان 190 پرسشنامه صحیح جمع‎آوری گردید. ابزار گردآوری داده‎ها پرسشنامه‏ای محقق ساخته بود که با لحاظ شدن دیدگاه‏های چند تن از اساتید مدیریت در آن‌که بر روایی دلالت داشت، تعداد آن‌ها تقلیل یافت. نتایج حاکی از آن است که پیشرفت‌های فناوری اطلاعات، وجود سازمان‌های نظارتی متعدد ازجمله بانک مرکزی، خواست مقامات ارشد کشور بر مبارزه با فساد، الزامات سازمان‎های بین‎المللی، مقررات مبارزه با پول‌شویی، قانون منع مداخله کارکنان دولت و استانداردهای بانکداری بازل به‎عنوان عوامل علَی سرمایه ساختاری کاهنده فساد در شبکه بانکی شناخته شده‎اند.

شناسایی پیشایندها و پسایندهای پرسه زنی اینترنتی با رویکرد فراترکیب و دلفی فازی

دوره 14، پاییز و زمستان 1401، اسفند 1401، صفحه 42-83

https://doi.org/10.22067/tmj.2023.79305.1363

مریم طهرانی، یوسف وکیلی، محمدباقر کمبرانی

چکیده پژوهش حاضر با هدف شناسایی پیشایندها و پسایندهای پرسه­زنی اینترنتی در سازمان جهاد دانشگاهی تهران صورت گرفت. این تحقیق از نظر هدف کاربردی و از لحاظ رویکرد از نوع تحقیقات آمیخته است. در بخش کیفی نیز از روش فراترکیب استفاده گردید. به این منظور مطالعات انجام‌ شده در زمینة پیشایندها و پسایندهای پرسه­زنی اینترنتی در بانک‌های اطلاعاتی معتبر طی سال‌های 2002 تا 2021 جمع‌آوری و بررسی شد که از میان آن‌ها 68 منبع برای تجزیه‌وتحلیل نهایی استفاده شدند. در بخش کمی به‌منظور غربال و تأیید یافته‌های بخش کیفی از روش دلفی فازی بهره برده شد. جامعة آماری در بخش کمّی شامل کارشناسان خبره و متخصص سازمان جهاد دانشگاهی تهران بودند که 20 نفر از آن‌ها با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. بر اساس یافته‌های تحقیق پیشایندهای پرسه­زنی اینترنتی در سه مقولة اصلی عوامل ساختاری، رفتاری و محیطی و پسایندها در دو مقولة پسایندهای مثبت و پسایندهای منفی شناسایی شدند. نتایج حاصل از این تحقیق می‌تواند جهت بهبود مدیریت پرسه­زنی اینترنتی کارکنان در محیط سازمان و جلوگیری از نتایج منفی و مخرب آن مؤثر باشد.
 

بررسی تأثیر رهبری متناقض‌نما بر خلاقیت با نقش میانجی خودکارآمدی خلاقانه و هویت‌یابی با رهبر و نقش تعدیل‌گر فشار بارکار و نیاز کارکنان به ثبات شناختی

دوره 15، پاییز و زمستان 1402، اسفند 1402، صفحه 44-89

https://doi.org/10.22067/tmj.2024.84785.1489

فاطمه قربانی، قاسم اسلامی، حسین افخمی روحانی

چکیده در عصر کنونی که سازمان­ها با محیط رقابتی جهانی روبه­رو هستند، نیاز به خلاقیت­ به‌شدت در فضای کاری احساس می‌شود. سازمان­ها برای حرکت در این مسیر پر از چالش و بقا در این فضای رقابتی نباید بر شیوه­های قدیمی که قادر به پاسخگویی به نیازهای حال حاضر سازمان نیست پافشاری کرده و باید از شیوه­های خلاقانه برای انجام کارها در سازمان استفاده کنند. رهبری متناقض‌نما، یکی از سبک­های نوین رهبری که می­تواند بر خلاقیت کارکنان تأثیرگذار باشد، از چالش­هایی است که مدیران در فضای کاری خود با آن مواجه هستند. تحقیق حاضر ازنظر هدف کاربردی است و به لحاظ ماهیت و روش نیز توصیفی از نوع پیمایشی-تحلیلی است. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه بوده و جامعه آماری تحقیق نیز، کارکنان سازمان­های دولتی در شهر مشهد هستند. برای تعیین حجم نمونه برای هر گویه 10 پرسشنامه در نظر گرفته شد که بعد از حذف پرسشنامه­های ناقص، داده­های موردنیاز از 384 نفر به روش تصادفی طبقه­ای جمع­آوری گردید. برازندگی داده­ها با بررسی شاخص­های روایی و پایایی ابزار جمع­آوری داده، تأیید شده سپس به­منظور بررسی میزان اثرگذاری متغیرها و آزمون فرضیه­های مربوطه از تکنیک مدل‌سازی معادلات ساختاری استفاده شد. درنهایت داده­های جمع‌آوری شده با استفاده از تکنیک­های آماری تجزیه‌وتحلیل شدند. تمامی فرضیات تحقیق موردسنجش قرار گرفته و تأثیر مثبت رهبری متناقض‌نما بر هویت‌یابی با رهبر و خودکارآمدی خلاقانه، خودکارآمدی خلاقانه بر خلاقیت کارکنان، هویت‌یابی با رهبر بر خلاقیت کارکنان تأیید شد. همچنین نقش میانجی­گر خودکارآمدی خلاقانه و هویت‌یابی با رهبر در میان فرضیات اثبات شده و فرضیات تعدیل‌گر فشار حجم کار با ضریب تأثیر مثبت و نیاز کارکنان به ثبات شناختی با ضریب تأثیر منفی نیز مورد تأیید قرار گرفت و در پایان نیز پیشنهاد‌هایی برای تحقیقات آتی ارائه شد.

شناسایی عوامل کلیدی نهادینه‌سازی فرهنگ سازمانی جهادی در بانک ملی ایران

دوره 18، بهار و تابستان 1405، تیر 1405، صفحه 200-232

https://doi.org/10.22067/tmj.2025.95807.1764

توحید رحیمی، جعفر بیک زاد، فرهاد نژاد ایرانی، یحیی داداش کریمی

چکیده این پژوهش با هدف شناسایی عوامل کلیدی نهادینه‌سازی فرهنگ سازمانی جهادی در بانک ملی ایران انجام گرفته است. استراتژی این پژوهش، کیفی و مبتنی بر تحلیل مضمون است. جامعه مورد پژوهش شامل سه گروه خبرگان دانشگاهی، کارشناسان خبره و مدیران ارشد بانک ملی ایران می‌باشد. در این پژوهش برای انتخاب نمونه، از نمونه‌گیری هدف‌مند و گلوله‌برفی استفاده شد که براساس قاعده اشباع با انجام 16 مصاحبه این مهم حاصل شد. داده‌ها با استفاده از رهیافت 3 مرحله‌ای روش تحلیل مضمون و با نرم‌افزار MAXQDA2020 تحلیل شدند. طبق تجزیه و تحلیل داده‌های حاصل از مصاحبه، در این پژوهش مجموعاً 78 مضمون پایه، 18 مضمون سازمان‌دهنده و 4 مضمون فراگیر می‌باشد. براساس یافته‌های پژوهش، پیشایندهای فرهنگ سازمانی جهادی از چهار منظر "حق‌‌محوری"، "پایبندی به ارزش‌های اسلامی و انقلابی"، "بصیرت انقلابی" و "رفتار جهادی" مورد توجه قرار گرفت. این پژوهش به ‌طور کلی نشان می‌دهد شکل‌گیری فرهنگ سازمانی جهادی در گرو نهادینه‌سازی ارزش‌های اخلاقی، دینی و انقلابی در کنار تقویت بینش استراتژیک و رفتارهای متعهدانه و جهادی کارکنان است. نتایج بیانگر آن است که با تلفیق این ابعاد می‌توان سازمانی پویا، کارآمد و ارزش‌مدار ساخت که در برابر چالش‌های محیطی مقاوم بوده و در مسیر تحقق اهداف کلان انقلاب اسلامی و خدمت‌رسانی به جامعه گام‌های مؤثرتری بردارد.

تاثیر اشتغال انعطاف پذیر و تنوع نیروی کار بر کارآفرینی استراتژیک در شرکت های بزرگ خصوصی

دوره 17، پاییز و زمستان 1404، آذر 1404

https://doi.org/10.22067/tmj.2024.90151.1615

یوسف ریاض، یعقوب مهارتی، محمد مهدی فراحی، علیرضا خوراکیان

چکیده در محیط پویای کسب و کار امروز، ادغام شیوه‌های اشتغال انعطاف‌پذیر و استراتژی‌های تنوع نیروی کار برای پرورش نوآوری و حفظ مزیت رقابتی در کارآفرینی استراتژیک ضروری شده است. این مطالعه چگونگی اتخاذ شیوه‌های استخدامی انعطاف‌پذیر و ابتکارات تنوع نیروی کار را برای افزایش انعطاف‌پذیری سازمانی و چابکی کارآفرینی بررسی می‌کند. ابنابراین، هدف این مطالعه بررسی تاثیر اشتغال انعطاف پذیر و تنوع نیروی کار بر کارآفرینی استراتژیک در شرکت های بزرگ خصوصی در عراق است. جامعه آماری این پژوهش 720 شرکت بزرگ خصوصی عراق بود که با روش تصادفی ساده تعداد 251 نمونه انتخاب گردید. داده ها با استفاده از پرسشنامه جمع آوری و به منظور آزمون مدل پیشنهادی مطالعه از تحلیل عاملی تاییدی استفاده شد. برای اندازه گیری و تحلیل روابط بین متغیرها از مدل سازی معادلات ساختاری استفاده شد. نتایج نشان داد که تأثیر اشتغال انعطاف‌پذیر بر کارآفرینی استراتژیک و تنوع نیروی کار بر کارآفرینی استراتژیک مثبت و معنی دار است.

تجزیه‌وتحلیل پدیده پس رفت شغلی کارکنان با رویکرد فراترکیب

دوره 13، پائیز و زمستان 1400، اسفند 1400، صفحه 39-64

https://doi.org/10.22067/tmj.2021.31117.0

مهدی علی پور، جبار باباشاهی، علی حمیدی زاده، بقراط رشوند

چکیده
 از مهم‌ترین جلوه‌های زندگی افراد در سازمان مسیر شغلی افراد است. در این مسیر می‌توان حالات مختلف روحی و جسمی و اجتماعی را برای کارکنان متصور شد؛ هریک از این حالات متأثر از انفعالات شغلی کارکنان است. یکی از انفعالات مهم که اغلب پژوهشگران منابع انسانی نیز در خصوص آن سکوت کرده‌اند پدیده پس­رفت شغلی است. از این رو هدف پژوهش حاضر تبیین علل و پیامدهای پس رفت شغلی کارکنان در نظر گرفته شد. در این راستای برای تحلیل داده ها از روش کیفی فراترکیب استفاده به عمل آمد و داده های حاصل از مستندات مکتوب شامل 32 مقاله مبنا واقع شد. یافته‌های حاصل از تحلیل داده ها نشان داد که مهم‌ترین عوامل ظهور پدیده پس رفت شغلی شامل عوامل فردی، سازمانی، ترکیبی فرد و سازمان و عوامل محیطی است که به شکل های مختلفی در سازمان، در قالب کاهش سلسله‌مراتب سازمانی، کاهش اقتدار سازمانی، تضعیف محتوای شغلی، خارج شدن از کارراهه شغلی و تضعیف جبران خدمات بروز می کند.

بررسی تأثیر شایعه‌پراکنی و سخن‌چینی در سازمان‌های بخش دولتی بر نگرش‌های شغلی و عملکرد کاری کارکنان از طریق بدانگارپنداری سازمانی

دوره 13، بهار و تابستان 1400، شهریور 1400، صفحه 55-84

https://doi.org/10.22067/pmt.v12i1.86295

حبیب الله دعایی، قاسم اسلامی، محمد غلامی

چکیده به‌عنوان پدیده­های طبیعی اجتماعی، شایعه‌پراکنی و سخن‌چینی در محیط­های اجتماعی ازجمله محل کار اجتناب‌ناپذیرند. تخمین زده می‌شود که افراد دوسوم از وقت خود را صرف بحث در مورد موضوعات اجتماعی می­کنند، لذا محل کار زمینه‌ای ایده آل برای این دو رفتار است. شایعه‌پراکنی و سخن‌چینی، رفتارهایی هستند که تقریباً همه افراد در هر سازمانی آن‌ها را تجربه می­کنند، می­شنوند و احتمالاً در آن مشارکت می­کنند. این‌گونه رفتارها احتمالاً تأثیرات منفی بر سایر رفتارهای کارکنان دارد، لذا هدف این مطالعه بررسی تأثیر شایعه‌پراکنی و سخن‌چینی در سازمان‌های بخش دولتی بر نگرش­های شغلی و عملکرد کاری کارکنان از طریق بدانگارپنداری سازمانی است. پژوهش حاضر به لحاظ هدف کاربردی و از نظر روش انجام کار، از نوع پیمایشی است. جامعه آماری شامل کارکنان 20 سازمان دولتی در سطح شهر مشهد است که از آمادگی لازم برای همکاری و شرکت در پژوهش برخوردار بودند. به‌منظور جمع‌آوری داده­ها از روش نمونه‌گیری طبقه‌ای تصادفی استفاده شد. حداقل حجم نمونه بر اساس فرمول کوکران 467 نفر به دست آمد که درنهایت 480 پرسش‌نامه جمع‌آوری و تجزیه‌وتحلیل شد. روایی سازه با استفاده از تحلیل عاملی تأییدی موردبررسی قرار گرفت و ضریب آلفای کرونباخ بزرگ‌تر از 70/. برای سازه‌های مختلف پرسش‌نامه، پایایی آن را مورد تأیید قرار داد. یافته‌های پژوهش نشان داد که سخن‌چینی شغلی و غیر شغلی و همچنین شایعه‌سازی بر بدانگارپنداری اثر مثبت و معنادار دارند. علاوه بر این اثر بدانگار پنداری بر رضایت شغلی، تعهد سازمانی و عملکرد کاری منفی و معنادار و بر قصد ترک سازمان مثبت و معنادار به دست آمد.

نقش مدل چابکی استراتژیک در تمایلات رفتاری مشتریان در صنعت بیمه

دوره 14، بهار و تابستان 1401، شهریور 1401، صفحه 57-84

https://doi.org/10.22067/tmj.2022.76490.1303

محمد امین احمدزاده، محسن مرادی، محمد رضا مستقیمی

چکیده
امروزه چابکی به‌عنوان عاملی مهم در پیشبرد اهداف سازمان، افزایش بهره‌وری و روحیه کارکنان سازمان، ارتقای سطح تعهدسازمانی، در میان کارکنان سازمان‌ها مطرح شده است. تحولات جدید باعث شده است تا سازمان‌ها با سرعت بسیار زیادی گسترش پیدا کند، سازمان چابک با ارائه خدمات به‌موقع، متناسب با نیاز مشتری و همچنین بر اساس تغییرات محیطی، توانسته است تصویر مثبتی در ذهن مشتریان ایجاد کند. این تصویر نقش مهمی در تمایلات رفتاری و نگرش‌های مشتریان دارد. روش‌شناسی پژوهش حاضر (آمیخته) است و از لحاظ هدف یک پژوهش کاربردی است. جامعه آماری تحقیق مدیران و کارشناسان شرکت بیمه آسیا و اساتید دانشگاه هستند. نتایج نشان می‌دهد که 8 بُعد برای چابکی استراتژیک شامل قابلیت‌های فناوری، خلاقیت نوآورانه، یادگیری سازمانی، توازن داخلی، روشنی چشم‌انداز سازمان، درک قابلیت‌ها، واکنش استراتژیک و حساسیت استراتژیک شناسایی و تعیین شدند. همچنین 5 بُعد برای تمایلات رفتاری مشتریان شامل توصیه کلامی به دیگران، تمایل به تغییر، خرید پایدار، افزایش میزان خرید (مصرف) و افزایش هزینه خرید (مصرف) (پرداخت بیشتر) شناسایی و تعیین شدند. همچنین نتایج نشان داد که رابطه معناداری بین ابعاد چابکی استراتژیک با ابعاد تمایلات رفتاری مشتریان وجود دارد.