دانشگاه فردوسی مشهد پژوهش نامه مدیریت تحول 2383-4064 مقالات آماده انتشار 2026 04 27 Design and Validation of a Human Resource Management Efficiency Model in the Health System with an Emphasis on Social Capital طراحی و اعتبارسنجی مدل کارآمدی مدیریت منابع انسانی در نظام سلامت با تأکید بر سرمایه اجتماعی 1 58 48113 10.22067/tmj.2026.93821.1760 FA محبوبه نیک خصال دانشجوی دکتری گروه مدیریت ، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی ، قائم شهر، ایران 0009-0008-9613-8851 محمد حسن شکی استادیار گروه مدیریت ،واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی ، قائم شهر، ایران 0000-0001-8248-4384 سید احمد جعفری کلاریجانی استادیار گروه مدیریت، واحد قائم شهر، دانشگاه آزاد اسلامی، قائم شهر، ایران 0000-0002-0326-6029 Journal Article 2025 09 28 This study aimed to design and validate an effective Human Resource Management (HRM) model within the healthcare system, emphasizing the role of social capital. The current research was conducted using an exploratory mixed-methods (qualitative-quantitative) approach at Babol University of Medical Sciences. In the qualitative phase, data were analyzed from interviews with 10 HRM experts, leading to the identification of five core components of HRM effectiveness: 1) Human resource organization and alignment, 2) Meritocracy in managerial appointments, 3) Empowerment of managers and staff, 4) Human resource retention, and 5) Utilization of Information and Communication Technology (ICT). Subsequently, in the quantitative phase, the Delphi method was executed over three rounds for index validation. A sample of 183 managers and staff from the university was selected via simple random sampling. Data were analyzed using self-developed questionnaires and the software packages SPSS and AMOS through Structural Equation Modeling (SEM). The results demonstrated that the proposed model exhibited an optimal fit. More significantly, social capital (encompassing communication networks, organizational trust, and goal convergence) acted as an effective organizational substrate, playing a significant role in explaining and reinforcing the dimensions of HRM effectiveness; this capital led to enhanced employee participation, facilitated decision-making, and improved productivity. These findings underscore that simultaneous attention to managerial mechanisms and the strengthening of social capital can form the foundation for designing HRM policies based on meritocracy, empowerment, and organizational interaction within medical universities. این مطالعه با هدف طراحی و اعتبارسنجی یک مدل کارآمدی مدیریت منابع انسانی (HRM) در نظام سلامت، با تأکید بر نقش سرمایه اجتماعی انجام شد. پژوهش حاضر به صورت آمیخته (کیفی-کمی) اکتشافی در دانشگاه علوم پزشکی بابل اجرا گردید. در مرحله کیفی، داده‌ها با مصاحبه با ۱۰ خبره حوزه HRM تحلیل شد و پنج مؤلفه اصلی کارآمدی HRM شناسایی گردید: ۱) ساماندهی و متناسب‌سازی نیروی انسانی، ۲) شایسته‌سالاری در انتصاب مدیران، ۳) توانمندسازی مدیران و کارکنان، ۴) حفظ و نگهداشت منابع انسانی، و ۵) بهره‌گیری از فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT).سپس، در مرحله کمی، برای اعتباربخشی شاخص‌ها، روش دلفی در سه دور اجرا شد. نمونه‌ای متشکل از ۱۸۳ نفر از مدیران و کارکنان دانشگاه با نمونه‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های محقق‌ساخته و نرم‌افزارهای SPSS و AMOS از طریق مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. نتایج نشان داد که مدل پیشنهادی از برازش مطلوبی برخوردار است. مهم‌تر از آن، سرمایه اجتماعی (شامل شبکه‌های ارتباطی، اعتماد سازمانی و همگرایی اهداف) به عنوان یک بستر سازمانی مؤثر، نقش معناداری در تبیین و تقویت ابعاد کارآمدی HRM ایفا می‌کند؛ به‌طوری که این سرمایه موجب ارتقای مشارکت کارکنان، تسهیل تصمیم‌گیری و بهبود بهره‌وری می‌شود. این یافته‌ها تأکید دارند که توجه همزمان به سازوکارهای مدیریتی و تقویت سرمایه اجتماعی، می‌تواند اساس طراحی سیاست‌های منابع انسانی مبتنی بر شایسته‌سالاری، توانمندسازی و تعامل سازمانی در دانشگاه‌های علوم پزشکی باشد. https://tmj.um.ac.ir/article_48113_3e76e57fbbbb23dc59e6445191203a3f.pdf