طراحی و اعتبارسنجی مدل کارآمدی مدیریت منابع انسانی در نظام سلامت با تأکید بر سرمایه اجتماعی
مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از 07 اردیبهشت 1405
https://doi.org/10.22067/tmj.2026.93821.1760
محبوبه نیک خصال، محمد حسن شکی، سید احمد جعفری کلاریجانی
چکیده این مطالعه با هدف طراحی و اعتبارسنجی یک مدل کارآمدی مدیریت منابع انسانی (HRM) در نظام سلامت، با تأکید بر نقش سرمایه اجتماعی انجام شد. پژوهش حاضر به صورت آمیخته (کیفی-کمی) اکتشافی در دانشگاه علوم پزشکی بابل اجرا گردید. در مرحله کیفی، دادهها با مصاحبه با ۱۰ خبره حوزه HRM تحلیل شد و پنج مؤلفه اصلی کارآمدی HRM شناسایی گردید: ۱) ساماندهی و متناسبسازی نیروی انسانی، ۲) شایستهسالاری در انتصاب مدیران، ۳) توانمندسازی مدیران و کارکنان، ۴) حفظ و نگهداشت منابع انسانی، و ۵) بهرهگیری از فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT).سپس، در مرحله کمی، برای اعتباربخشی شاخصها، روش دلفی در سه دور اجرا شد. نمونهای متشکل از ۱۸۳ نفر از مدیران و کارکنان دانشگاه با نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب شدند. دادهها با استفاده از پرسشنامههای محققساخته و نرمافزارهای SPSS و AMOS از طریق مدلسازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. نتایج نشان داد که مدل پیشنهادی از برازش مطلوبی برخوردار است. مهمتر از آن، سرمایه اجتماعی (شامل شبکههای ارتباطی، اعتماد سازمانی و همگرایی اهداف) به عنوان یک بستر سازمانی مؤثر، نقش معناداری در تبیین و تقویت ابعاد کارآمدی HRM ایفا میکند؛ بهطوری که این سرمایه موجب ارتقای مشارکت کارکنان، تسهیل تصمیمگیری و بهبود بهرهوری میشود. این یافتهها تأکید دارند که توجه همزمان به سازوکارهای مدیریتی و تقویت سرمایه اجتماعی، میتواند اساس طراحی سیاستهای منابع انسانی مبتنی بر شایستهسالاری، توانمندسازی و تعامل سازمانی در دانشگاههای علوم پزشکی باشد.
طراحی الگوی مفهومی پیشایندها و پیامدهای مدیریت منابع انسانی مسئولیتپذیر اجتماعی
دوره 17، پاییز و زمستان 1404، آذر 1404
https://doi.org/10.22067/tmj.2025.88403.1682
فرشته قلعه آقا بابائی
چکیده مفهوم مدیریت منابع انسانی مسئولیتپذیر اجتماعی یکی از مشتقات مفهوم مسئولیتپذیری اجتماعی است که به منظور ارتقاء تجربیات کاری و برآورده ساختن انتظارات شخصی و اجتماعی به کار میرود؛ پژوهش حاضر با هدف شناسایی پیشایندها و پیامدهای مدیریت منابع انسانی مسئولیتپذیر اجتماعی صورت گرفته است. این پژوهش با روش تحلیل مضمون ترکیبی انجام شده است. دادهها، از دو منبع گردآوری شدهاند: مبانی نظری و مصاحبههای نیمهساختاریافته با خبرگان؛ انتخاب خبرگان بهصورت هدفمند بوده است. پس از گردآوری دادهها و استخراج مضامین، روایی و پایایی آنها بررسی و تأیید شده است. در پایان، الگوی ارتباطی بهصورت شبکهای از مضامین ترسیم شده است. برای پیشایندهای مدیریت منابع انسانی مسئولیتپذیر اجتماعی، 16 مضمون فرعی در قالب 4 مضمون اصلی؛ فرهنگ مسئولیتپذیر، منابعانسانی مسئولیتپذیر، مدیریت مسئولیتپذیر و نظام کاری مسئولیتپذیر قرار گرفتند و برای پیامدها نیز 16 مضمون فرعی و 3 مضمون اصلی؛ سطح جامعه، سطح سازمان و سطح فرد، شناسایی شدند. براساس نتایج، با برنامهریزی هدفمند و فراهم ساختن زمینههای لازم در ابعاد فرهنگی، نظام کاری، سبکهای مدیریتی و توسعهی نیروی انسانی، مدیریت منابع انسانی مسئولیتپذیر اجتماعی میتواند به تحقق انتظارات اجتماعی و دستیابی به پایداری کمک نماید و نه تنها منابع انسانی را بهخوبی مدیریت نماید، بلکه سازمان را به یک سازمان مسئول و قابل احترام در جامعه تبدیل سازد.
تأثیر موفقیت شغلی ذهنی بر مدیریت مسیر شغلی و سازگاری شغلی
دوره 13، بهار و تابستان 1400، شهریور 1400، صفحه 259-284
https://doi.org/10.22067/tmj.2021.31059.0
ابراهیم رجب پور، مهنوش سهیلی نیک
چکیده
اگرچه فعالیتهای شغلی برای موفقیت شغلی افراد پیامدهای مثبتی دارد، اما سؤال مهم راجع به این است: آیا این پیشبرد برای جنبههای موفقیت شغلی ذهنی هم سودمند است؟ موفقیت شغلی ذهنی میتواند تأثیرات شگرفی بر سازگاری شغلی کارکنان داشته باشد. از سویی دیگر اجرای موفقیتآمیز اقدامات مدیریت منابع انسانی و بهطور ویژه، مدیریت مسیر شغلی باعث سازگاری و رضایت شغلی کارکنان میشود. ازاینرو، هدف اصلی پژوهش حاضر، بررسی تأثیر موفقیت شغلی ذهنی بر مدیریت مسیر شغلی و سازگاری شغلی است. این پژوهش ازنظر هدف کاربردی و ازنظر روش گردآوری دادهها از نوع توصیفی- پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش را مدیران و کارکنان ستاد بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی مستقر در شهر تهران با تعداد 430 نفر تشکیل میدهند. تعداد نمونه آماری 206 نفر برآورد گردید. ابزار گردآوری دادهها، پرسشنامه استاندارد شامل سه متغیر پژوهش؛ در مقیاس پنجدرجهای لیکرت است. روایی پرسشنامه ازنظر محتوایی و سازه موردبررسی قرار گرفته و پایایی نیز با محاسبه ضریب آلفای کرونباخ (97/0)، محاسبه گردید. دادههای گردآوری شده با استفاده از نرمافزارهای آماری SPSS و LISREL مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج تحلیل دادهها نشان داد که موفقیت شغلی ذهنی بر مدیریت مسیر شغلی و سازگاری شغلی تأثیر مثبت و معناداری دارد. همچنین، نتایج پژوهش نشان داد، مدیریت مسیر شغلی نقش میانجیگری مثبت و معناداری بین موفقیت شغلی ذهنی و سازگاری شغلی ایفا میکند.
طراحی و تبیین مدل مدیریت حرفهایگرایی منابع انسانی در سازمانهای دولتی ایران (مورد مطالعه: صنعت برق)
دوره 9، بهار و تابستان 1396، شهریور 1396، صفحه 24-54
https://doi.org/10.22067/pmt.v9i1.45068
مصطفی راوند، محمدعلی سرلک، میرعلی سیدنقوی
چکیده امروزه چالش حیاتی که سازمانهای دنیا و بهویژه سازمانهای دولتی ایران با آن دست به گریباناند، روزمرگی و فقدان روحیه کاری در جهت رشد و تعالی سازمان و عدم تلاش کارکنان، جهت دستیابی به اهداف و استراتژیهای مدنظر سازمان و بهتبع آن، کاهش سازگاری و انطباق اهداف و استراتژیهای منابع انسانی با اهداف و استراتژیهای سازمان و عدم توجه به مسأله حرفهایگرایی مدیریت در حوزه منابع انسانی بهمنظور استفاده بهینه از قابلیتهای فنی و اخلاقی این سرمایههای اجتماعی است. مقاله حاضر در نظر دارد تا عوامل مؤثر بر حرفهایگرایی منابع انسانی سازمانهای دولتی ایران را مورد بررسی قرار دهد؛ جاییکه بهعنوان شاهراه ورود، نگهداشت و خروج حرفهایها، مهمترین نقش را در رشد و تعالی سازمانها و اجتماع ایفا مینماید. روش تحقیق حاضر از نوع توصیفی- پیمایشی است. تحقیق، شامل 5 متغیر اصلی و 14 متغیر فرعی است که از ادبیات موضوع و مصاحبه با خبرگان مرتبط با حوزه مدیریت منابع انسانی صنعت برق استخراج گردیدهاند. جامعه آماری، کارکنان بخشهای دولتی حوزه برق وزارت نیرو با تعداد 10000 نفر میباشند؛ تعداد نمونه، بر اساس جدول مورگان، 370 نفر به دست آمد و با توجه به پراکندگی نمونه و احتمال عدم بازگشت پاسخهای مورد انتظار، تعداد 600 پرسشنامه به روش نمونهگیری تصادفی طبقهای توزیع گردید که کار تحلیل دادهها با 480 مورد پالایششده صورت گرفت. بهمنظور تحلیل دادهها از روش تحلیل مسیر و رگرسیون چندمتغیره بهروش گام به گام استفاده شده است که نتیجه تحلیلها، در قالب نقش میانجی انجمن حرفهایگرایی مدیریت منابع انسانی به بخش حاکمیتی دولت پیشنهاد شده است.
